Mentoring to partnerstwo między dwojgiem ludzi: mentorem i jego podopiecznym (mentee). Sposób, w jaki podopieczny doświadcza relacji w mentoringu, determinuje jego sukces. Jeśli wszystkie jego oczekiwane rezultaty są osiągnięte, wtedy relacja taka jest efektywna.

Funkcja mentora opisana jest przez odpowiedzialne role: przewodnika, doradcy zawodowego, modelu. Aby być dobrym mentorem, trzeba będzie przybrać niektóre, jeśli nie wszystkie te role. Bycie przewodnikiem wymaga wielu umiejętności: oceny, demonstrowania, stymulacji lub nauczania.

Jako mentor będziesz zapewniać pomoc, udzielać rad i zachęcać, aby doprowadzić do uwolnienia potencjału swojego podopiecznego i poprawić jego wyniki. Działania takie mogą być nakierowane na zdanie egzaminu zewnętrznego lub zdobycie kwalifikacji.

Co działa? – 10 czynników kluczowych, czyli dekalog mentora

  1. BĄDŹ PRZYJACIELEM

Mentorów zwykle opisuje się jako przyjaciół. Ale co to oznacza? Co powoduje, że ktoś staje się przyjacielem? Trudno jest zdefiniować przyjaźń, bo dla każdego z nas oznacza coś trochę innego. Czasami łatwiej jest powiedzieć, kim jest mentor przez opisanie tego, kim mentor nie powinien być.

  1. Nie zachowuj się jak Rodzic.
  2. Nie staraj się być autorytetem.
  3. Nie wygłaszaj kazań na temat wartości.
  4. SKUP się na stworzeniu więzi, poczucia równości i wzajemnej radości ze wspólnie spędzanego czasu.
  1. WYZNACZAJ REALNE CELE I MIEJ REALNE OCZEKIWANIA

Silne relacje mentoringu prowadzą do pozytywnych zmian. Te zmiany pojawiają się jako rezultat bliskiej i pełnej zaufania relacji i często pojawiają się bardzo powoli. Jeśli oczekujesz, że życie Twojego podopiecznego zmieni się w sześć miesięcy lub przez rok spotkań, będziesz odczuwać frustrację. Nagrody płynące z mentoringu są najczęściej subtelne i mało widoczne.

  1. Skoncentruj się na podopiecznym jego lub jej całościowym rozwoju.
  2. Nie skupiaj się jedynie na tym, jak sobie radzi i na jego zmianach.
  3. Zwłaszcza na początku, celem powinno być ustalenie relacji między wami.
  4. Przez cały czas trwania waszej relacji podkreślaj wyższość przyjaźni nad osiągnięciami.
  5. Pozwól, by cele miały różną perspektywę czasową i by były celami, jakie postawił sobie Twój podopieczny – a nie tymi, które mu wymyśliłeś, które wynikają z jakiejś strategii, którą ktoś opracował.
  1. BAWCIE SIĘ RAZEM

W mentoringu, jak w każdej dobrej relacji, powinna być przyjemność, zabawa. Znów różne rzeczy to może oznaczać – ważne jednak, by dzielić z kimś swoje ulubione zajęcia, a być może – dodać do ich listy nowe? Możliwość zabawy jest jedną z korzyści bycia mentorem. Dla niektórych mentorów zabawa może wydawać się trywialna w świetle tego, czego o swoim podopiecznym nie wiedzą i w zetknięciu z jego potrzebami. Ale zabawa to nigdy nie jest nic trywialnego. Przez wspólną zabawę rozwijamy się i poznajemy. Czasem chwila odreagowania i śmiechu bardziej pomaga i wspiera niż godzina poważnej rozmowy. Często pozwala się poznać, bo nie da się udawać radości. Zabawa to możliwość znalezienia ujścia dla emocji czy po prostu szansa na przyjemność.

  1. DAJ SWOJEMU PODOPIECZNEMU GŁOS I WYBÓR W DECYDOWANIU O TYM, CO BĘDZIECIE ROBIĆ

Upewnij się, że Twój podopieczny jest partnerem w procesie decydowania o tym, co będziecie robić razem. Udzielanie podopiecznemu głosu i dawanie wyboru będzie pomagało:

  • budować przyjaźń: będzie pokazywać, że doceniasz pomysły i wkład Twojego podopiecznego, że zależy Ci na nim oraz że szanujesz go;
  • rozwinąć umiejętności podejmowania decyzji i negocjowania;
  • uniknąć sytuacji, w których narzucisz swojemu podopiecznemu bez jej lub jego zgody, aktywności typu „to dobre dla Ciebie”.

Zaproponuj dużą możliwość wyboru w kwestii proponowanych działań.

  • Stwórzcie wspólną „bazę pomysłów”.
  • Słuchaj.
  • Podkreślaj, że radość Twojego podopiecznego z wykonywanych czynności jest dla Ciebie ważna.
  • Wyznaczaj ograniczenia, m.in. co do wysokości wydatków.
  1. PRZEKAZUJ POZYTYWNE EMOCJE
  • Często mów, że jesteś pewien swego podopiecznego.
  • Zachęcaj, nawet jeśli mówicie o potencjalnie kłopotliwych tematach, takich jak oceny.
  • Oferuj konkretne wsparcie.
  1. POZWÓLSWOJEMUPODOPIECZNEMU MIEĆ KONTROLĘ NAD TYM, O CZYM WE DWOJE ROZMAWIACIE

Na równi z wykonywaniem zadań, które Wam obojgu będą sprawiać radość, słuchanie i rozmowa stanowią podstawę Waszej relacji.

  • Nie naciskaj.
  • Bądź delikatny i odpowiadaj na pytania swo- jego podopiecznego.
  • Pamiętaj, że ludzie różnie się komunikują i odkrywają swoje wnętrze.
  • Bądź bezpośredni w pokazywaniu swojemu podopiecznemu, że może ci się zwierzyć bez strachu przed osądem czy ujawnieniem tajemnicy.

Pamiętaj, że wspólnie wykonywane czynności stanowią podstawę do rozmów.

  1. SŁUCHAJ

Kiedy Twój podopieczny zaczyna „otwierać się”, sposób, w jaki zareagujesz, albo zachęci, albo zniechęci do dalszego otwarcia się. Najcenniejsze, co możesz zrobić, to jedynie słuchać – nie jest możliwe przecenienie ważności bycia dobrym słuchaczem.

  1. SZANUJ ZAUFANIE, JAKIM OBDARZYŁ CIĘ TWÓJ PODOPIECZNY
  • Reaguj w sposób, który pokaże, że rozumiesz punkt widzenia Twojego podopiecznego.
  • Zapewnij swojego podopiecznego, że zawsze będziesz dla niego osiągalny.
  • Jeśli udzielasz rad, rób to delikatnie.
  • Jeśli udzielasz rad, upewnij się, że polegają one na pokazaniu rozwiązań.
  • Jeśli zajdzie taka sytuacja, w której będziesz czuł, że musisz wyrazić niepokój lub obawy, zrób to tak, aby niosło to za sobą zapewnie- nie i akceptację.
  • Brzmij jak przyjaciel, nie jak rodzic.
  1. PAMIĘTAJ, ŻE BUDUJESZ RELACJĘ Z MŁODYM CZŁOWIEKIEM, A NIE JEGO RODZICEM
  • Utrzymuj serdeczne, lecz z dystansem relacje z członkami rodziny.
  • Koncentruj się na podopiecznym.
  • Staw opór próbom rodziny zmierzającym do uzyskania pomocy wykraczającej poza przy- jaźń.
  • Nie osądzaj rodziny.

10. PAMIĘTAJ, ŻE JESTES ODPOWIEDZIALNY ZA BUDOWANIE RELACJI

Budowania relacji nie da się przyspieszyć. Na wczesnym etapie, kiedy się poznajecie, będziesz może musiał być szczególnie cierpliwy i uparty. Bierz odpowiedzialność za ustalenie i utrzymywanie kontaktu.

Krótko i na temat: wnioski i wskazówki dla mentorów

Efektywni mentorzy:

  • Utrzymują stałą obecność w życiu podopiecznych
  • Szanują punkt widzenia podopiecznych
  • Zwracają uwagę na potrzebę „zabawy”
  • Poznają rodziny swoich podopiecznych, ale nie wchodzą z nimi w relacje
  • Szukają i korzystają z pomocy udzielanej przez organizatorów programu.